Zorgdossier: van administratieve last naar belangrijk hulpmiddel

Met de transitie in de zorg hebben wijkverpleegkundigen er een pittige taak bij gekregen: zij moeten voortaan zelf indiceren en zorgplannen opstellen. Dat vraagt bij de meeste zorgaanbieders om een kwaliteitsslag en geïnspireerd samenwerken. Zo ook bij ZZG zorggroep, een organisatie met ongeveer 3.000 betaalde medewerkers en 900 vrijwilligers.

Focus van buiten naar binnen

Bij ZZG was de focus voorheen sterk naar buiten gericht, maar het realiseren van de nu gewenste kwaliteitsslag vergde een meer intern gerichte blik. Dossiers moesten op orde worden gebracht en gehouden, en personeel moest de vereiste mate van deskundigheid en vakbekwaamheid krijgen. Belangrijk aandachtspunt daarbij was de vraag hoe deze organisatiebrede ambities moesten worden gerealiseerd en geborgd binnen de zelforganiserende teams. Ik kreeg het verzoek om namens Collegamento te helpen invulling te geven aan de genoemde processen.

Werken met concrete cases

Al pratend met verpleegkundigen van ZZG kwam ik tot de ontdekking dat zij het vaak lastig vonden om tijdens cliëntgesprekken de cliënt centraal te zetten en op basis van een integrale blik de ‘vraag onder de vraag’ op tafel te krijgen. Om hierin te helpen, heb ik ervoor gekozen concrete cliëntcasuïstieken te gaan bespreken met de verpleegkundigen en verzorgenden. Samen scherp kijken naar situaties, deze situaties beoordelen en op basis daarvan een passende aanpak formuleren en opnemen in het zorgplan. En dat niet alleen op cliëntcasusniveau maar ook op het niveau van het efficiënt organiseren van het werk, zodat ook aspecten als persoonlijk leiderschap, verantwoordelijkheid en het vergroten van grip en inzicht aan de orde komen.

Anders kijken naar cliëntsituaties

Wat ik in dit project steeds heb onderstreept, is dat kwaliteit in het nieuwe zorgstelsel meer dan ooit begint bij de cliënt. Wijkverpleegkundigen en wijkteams moeten die cliënt meer aanspreken op eigen regie. Dat vergt een brede kijk op cliëntsituaties. Een kwestie van goed observeren, de juiste vragen stellen en de juiste interventies toepassen. Die interventies hoeven overigens zeker niet per se zorginterventies te zijn. In bepaalde cliëntsituaties kunnen andere disciplines zeker zo doeltreffend zijn − misschien zelfs wel doeltreffender. Eén ding is zeker: als je dingen goed organiseert, houd je meer tijd over voor de zorg.

“Binnen ons team was vooral voor dossiervorming weinig aandacht. Veel collega’s zagen het als een administratieve last. Nu is voor iedereen duidelijk geworden hoe belangrijk een zorgdossier is. Je ziet eerder bepaalde patronen in het ziektebeeld van een cliënt en kunt de zorg daar beter op afstemmen.”
Rose Mennes, verpleegkundige bij ZZG zorggroep

Een beter gevoel

Inmiddels zijn we een jaar verder en is er veel gebeurd. De verpleegkundigen en verzorgenden zijn ervan doordrongen dat goede zorgdossiers ondersteunend zijn aan een goede zorg- en dienstverlening voor de cliënt. Zij beschikken ook over concrete handvatten voor cliëntgesprekken en zijn zo beter in staat een cliënt vertrouwdheid te geven, dus eigen regie. De cliënt op zijn beurt krijgt meer het gevoel dat hij situaties zelf kan oplossen (al dan niet met hulp van mantelzorgers) en dat het wijkteam er is op het moment dat het echt nodig is. Dankzij deze veranderde attitudes is enkelvoudige zorg van professionals − denk aan het dagelijks aan- en uittrekken van steunkousen − minder vaak nodig. Dat werkt niet alleen besparend, verpleegkundigen en cliënten voelen zich er ook beter bij.

Karen Achterberg-van Schoonhoven

Karen Achterberg-van Schoonhoven

Adviseur bij Collegamento

Karen is een adviseur die het vermogen heeft om inhoud en proces continue aan elkaar te verbinden. Ze brengt nieuwe dynamiek en beweging door mensen te laten samenwerken.


Meer nieuws

Bouwen in Zuid-Holland

Geslaagde inspiratiesessie ‘matchen en mixen’

Verzorgd Wonen Nieuwegein